Korkut Akın

(Film Eleştirileri)
Eskişehir, İletişim Bilimleri Fakültesi Sinema TV Bölümü mezunu, İstanbul Üniversitesi’nde gazetecilik yüksek lisansı yaptı, İşletme İktisadı Enstitüsü’nde de ihtisas. Yeşilçam’da reji asistanlığı ve senaryo yazarlığı ile başladı, televizyonlarda kültür … Devamı…»

*****

Amaç Kazanmaksa… Bir Banka Nasıl Soyulur

İnternet üzerinden yapılan sosyal medya paylaşımları her geçen gün artıyor. Televizyon bile izlenmemeye başladı son zamanlarda… çünkü tek taraflı yayın yerine interaktif (yani sizin de sözünüzü söyleyebileceğiniz bir alan) yayınlar daha bir anlamlı. Bu, muhakkak ki, kocaman bir soru işaretini de beraberinde getiriyor: Nereye kadar doğru, ne kadar inanılır veya güvenilir? Teknolojinin hızıyla bunun da moda(!)sının bir zaman sonra geçeceğine inanıyorum.

Bir grup internet fenomeni banka soygunlarını internetten yayımlar; FBI, (bile, bütün devlet kurumları gibi) çözümsüz kalır buna karşı. Fenomenler iyi çalışır, iyi hazırlanır ve her soygunun ardından takipçilerini hızla arttırır. Filmi bu iki cümleyle anlattığınızda gerçekten bir şeyleri atlamışsınız demektir. Birincisi, Mark Bianculli’nin senaryosunu David Leitch, çok başarılı çekmiş. Ritmi, hızı, kurgusu, renkleri, ışığı, görselliği, oyunculukları, anlatılanlar gerçekten, ama gerçekten çok başarılı. İki saatlik filmin nasıl geçtiğini anla(ya)mıyorsunuz bile. İnanılmaz bir hareketlilik ve çok daha önemlisi müthiş bir hız, meraktan tırnaklarınızı bile yiyemediğinizin farkına salondan çıktığınızda varıyorsunuz ancak.

Polisle (FBI ile) köşe kapmaca oynayan banka soyguncuları, deyim yerindeyse göz göre göre soydukları bankadan kaldırdıklarını yoksullara, yaşlılara, öğrencilere, hastalara, ihtiyacı olanlara dağıtıyor. Zaten soygun anını izleyen insanlar daha bir inanıyor soygunculara, daha bir sahip çıkıyor. Öyle ki, son soygunda oluşturdukları kalabalık soyguncuların kaçabilmesine fırsat sağlıyor.

Bizdeki durum!

12 Eylül sonrası, banka soyguncusu bir siyasi grubun yakalanan bireyleri Selimiye’de sorgulanıyordu (1984). Sorgucu subay, birine sordu: “Banka soyarak devleti yıkabileceğinizi mi zannettiniz?”; “Hayır” diye cevap verdi tutuklu genç… “Banka soyarak devletin yıkılmayacağını biliyoruz. Ancak devleti yıkabilecek olan örgütümüzün ve üyelerinin yaşaması için soyduk.” deyince, subayın ağzından “Deli misiniz oğlum, sahte çek senet olayına girseydiniz, hem böyle idamla yargılanmazdınız hem de ‘beyefendi’ olarak kabul görürdünüz herkes tarafından.” döküldü.

O zamandan bu zamana banka soygunları kalmadı (filmler dışında), her tarafta kamera var, polis her hareketi izleyebilecek donanıma sahip artık. Teknoloji sadece polisin (veya devletin) yararına gelişmiyor ya, devrimcilerin de kullanımına açık. O fırsatı bulan dilediğini yapıyor. Peki, öyle mi oluyor? Hayır. O sorgucu subayın önerisini fon soyguncuları duymuş olmalı ki, Türkiye’nin en büyük siyasi ve ekonomik soygununu gerçekleştirdiler.

Çok keyifli bir film izlemek için; demokratik eylemler dışına çıkmanın yarardan çok zarar getirebileceğini görmek için… sinemalarda, 13 Kasım’dan başlayarak…

(11 Kasım 2026)

Korkut Akın

korkutakin@gmail.com

*****

Darbeden Haberdar Olan CIA Ajanları: Vahşi At Dokuz

Bu hafta ara seçimler geçiren ve tüm dünyanın gündemini meşgul eden ABD, ülkelerin geleceklerini de belirlemeye çalışıyor. İran’la savaşması, İsrail’le yakınlaşması (seçim sonuçlarına göre sanki biraz mesafe girecek), Venezuela’ya girip Başkanı bir gece kaçırıp hapsetmesi, geriye gittikçe bu tür durumların altında hep var. Barış istemediğini biliyoruz, neoliberalizmi dünyaya egemen kılmayı istediğini de… Kimi zaman başarsa da yüzüne gözüne bulaştırdığı da oluyor.

Martin McDonagh’ın yazıp yönettiği, John Malkovich, Sam Rockwell, Steve Buscemi’nin oynadığı Wild Horse Nine (Vahşi At Dokuz) aslında şecaat arz ederken sirkatin söylüyor. Deneyimle ama artık çok yaşlı Malkovich (Chris Carlise) ve Rockwell (Lee Chesterfield) yıllardır birlikte çalışan CIA ajanıdırlar. Başlarındaki MJ (Buscemi) onları sürekli takip eder… 1973 yazında CIA, Şili’de, demokrasiyi yok etmek amacıyla bir çalışma içerisindedir ve bildiğiniz gibi Allende CIA’in çalışmasıyla devrilir, yerine faşist diktatör Pinochet geçer ve ülkeyi tam bir kan gölüne çevirir; işkenceler, hapisler, öldür(ül)meler, -çocukları kaybolan annelerin mücadelesi unutulmaz. Arkadaşından (kanserdir ve çaresizdir) kendisini öldürmesini isteyen Chris, çenesini tutamaz, darbe yaptıkları ülkeleri ve kimleri öldürdüklerini her yerde, herkese duyuracak kadar yüksek sesle söyler. MJ iki arkadaşı Paskalya Adasına yönlendirir.

Kennedy’yi kim öldürdü?

Sahi, CIA sadece başka ülkelerdeki darbelerin örgütleyicisi değildir; kendi ülkelerinde de “derin devlet” bazı suikastlar yapar. En ilginci ve bugüne kadar faili bulunamayan John F. Kennedy’yi de CIA’in öldürttüğünü -hâttâ kendisinin bile öldürmüş olabileceğini- ima eder Ajan Chris. Kumpas burada işte…

Film, aslında tam bir kara mizah. Çokça gülüyorsunuz, çokça kocaman soru işaretleriyle boğuşuyorsunuz, yaşlı ajanın ne yapmak istediğini sorguluyorsunuz. Filmin birinci katmanını bir tarafa bırakalım… Paskalya Adasındaki dev heykeller, yerel ve evrensel çatışması, (filme adını veren) yılkı atları ile casusluklar taşıyıcı ögeler. Öne çıkan iki durum var: Birincisi, dünyanın neresinde bir darbe varsa, yapılıyorsa CIA o hareketin içindedir. Başarılı olur veya ol(a)maz, ama demokrasi karşıtlığının tek dostu CIA’dir. Bunun için de hiçbir fedakârlıktan (!) kaçınmaz. Yeter ki demokrasi, barış olmasın. İkincisi, CIA ajanları o kadar düşük profilli insanlardır ki (şefleri de, ajanları da uyuşturucu kullanan, aile hayatı olmayan, dünya yansa bir çulları olmayan kişilerdir) hiçbirine güvenilemez.

Hollywood sineması ABD’yi eleştirirken seyircinin duygusunu dikkate alır. Sonunda muhakkak kendisi kazanır. O ajanlar silinir gider, ABD yeni ülkeleri sömürmek için yeni planlar yapar. Sahi, Irak, Libya, Afganistan ve en son İran örnekleri bunu göstermiyor mu?

06 Kasım’dan başlayarak gösterimde.

(07 Kasım 2026)

Korkut Akın

*****

DİĞER YAZILARI

Bir yanıt yazın

Sinemacılık ve Filmcilik Yararına Bağımsız İletişim Platformu